Tuy các bệnh nhân này nhập viện trong tình trạng giống say rượu nhưng dựa vào triệu chứng lâm sàng, các bác sĩ đã nghi ngờ họ ngộ độc cồn công nghiệp methanol, sau đó kết quả kiểm tra độc chất đã xác định điều này.

Theo đó, các ca bệnh chủ yếu tập trung trong 2 tuần vừa cuối tháng 9, đặc biệt riêng 29/9 đã có liên tục 3 ca.

Ca đầu tiên là một người đàn ông (sinh năm 1952) nhập viện nguy kịch, toan chuyển hóa cực nặng, phải thở máy, dùng thuốc vận mạch, cho lọc máu sớm. Đến nay, bệnh nhân nằm trong tình trạng rất nặng, hôn mê sâu, đồng tử giãn, mất phản xạ ánh sáng dù đã cải thiện được tình trạng toan chuyển hóa, tiên lượng vẫn dè dặt.

Bệnh nhân này nhập viện với nồng độ methanol lên tới 160 mg/dL, gấp 8 lần mức gây ngộ độc, gấp đôi mức tiên lượng tử vong.

Trường hợp khác là một cụ công 71 tuổi khác cũng nhập viện trong tình trạng nguy kịch, nồng độ methanol lên tới 120 mg/dL, do tiên lượng nặng khó qua khỏi nên người nhà đã xin đưa cụ về.

Con trai của bệnh nhân sinh năm 1980 cũng là người đưa bố vào viện cấp cứu. Nhận thấy anh cũng "đi liêu xiêu'', các bác sĩ đã thuyết phục người nhà phải cố đưa anh trở lại bệnh viện nhưng bệnh nhân không ở. Đêm 29/9 khi nhập viện người con trai này cũng đã rơi và nguy kịch, ngưng tim sau 1 tiếng lọc máu.

ngộ độc,methanol
Ảnh minh hoạ. 

Một người đàn ông tên B., 38 tuổi khác nhập viện cách đây 2 ngày vẫn đang nằm trong ICU, đã điều trị tình trạng nhiễm toan nhưng vẫn hôn mê sâu do nhập viện trễ sau khi uống ''rượu'' đã lâu.

 

PGS Hồ Thượng Dũng cho biết các trường hợp đáng tiếc trên đều xuất phát từ nhóm người lao động nghèo. "Rượu'' bị pha chế bằng cồn công nghiệp methanol có giá rẻ hơn nhiều rượu thật (ethanol), nên họ đã sử dụng.

Tâm lý bị ảnh hưởng trong giai đoạn giãn cách có thể là nguyên nhân khiến những người này thường xuyên sử dụng rượu. Ngộ độc methanol nhẹ, nhập viện sớm vẫn cứu được nhưng uống quá nhiều, uống thường xuyên, hệ thần kinh trung ương và các cơ quan đã bị tổn thương thì sẽ rất nguy hiểm.

Methanol là hoá chất lỏng và là nguồn năng lượng từ khí thiên nhiên, than, chất thải sinh học và Co2. Methanol được sử dụng rộng rãi làm nguyên liệu hoá học và ứng dụng làm năng lượng sạch cho môi trường. Methanol dạng rượu cồn đơn giản nhất, là chất lỏng nhẹ, bay hơi, không màu, dễ cháy với mùi vị đặc trưng rất giống ethanol (rượu trắng). Methanol cũng là sản phẩm phụ của quá trình chưng chất rượu và là chất lỏng đầu tiên ngưng tụ khi rượu được nấu chưng chất truyền thống.
 
Không giống rượu ethanol, methanol gây ngộ độc. Khi uống ethanol cơ thể con người chuyển hoá thành axit citric và xử lý thông qua gan. Nhưng Methanol rất độc với con người. Cơ thể chuyển hoá methanol thành axit Pho mic tấn công não bộ, mắt, dây thần kinh, thị giác và các bộ phận bằng mô mềm khác như thận và gan.

Axit Phomic là độc tố cho thần kinh và võng mạc, nó có thể gây tổn thương vĩnh viễn cho hệ thần kinh trung ương cũng như võng mạc. Mức độ axit phomic cao có thể gây suy đa tạng, toan chuyển hoá nghiêm trọng thậm chí tử vong.
 
Chỉ cần 10 ml trộn vào đồ uống đủ để gây ra mù vĩnh viễn, 30 ml có thể gây chết người. Hiện nay, nhiều cơ sở sản xuất rượu thường cho loại cồn khô (chứa methanol) vào khi chưng cất. Pha rượu từ cồn theo cách này sẽ làm rượu chóng ra hơn, dậy mùi hơn. Tuy nhiên, đây lại là phương pháp đưa chất độc methanol vào rượu, dễ gây ra những vụ ngộ độc rượu nặng, dẫn đến tử vong.

Triệu chứng ban đầu giống như say rượu: Không kiểm soát được cảm xúc, hành vi, dễ tức giận, nổi nóng, đi đứng không vững. 

Triệu chứng nặng hơn: Buồn nôn, nôn ói, đau bụng, mờ mắt, thở nhanh, lơ mơ, chậm chạp, co giật, mê sảng.

Triệu chứng cực nặng: Mù mắt, hôn mê, suy thở, tụt huyết áp nặng, ngưng tim và có thể dẫn đến tử vong do ngộ độc rượu nếu không được cấp cứu kịp thời.

Ngộ độc rượu do methanol xảy ra rất nhanh. Sau khi uống khoảng 6 - 8 giờ, bệnh nhân có biểu hiện buồn nôn, nôn ói, đau đầu, chóng mặt. Các triệu chứng trên kéo dài khoảng 8 giờ thì tử vong. Thời gian từ khi uống tới khi tử vong vì ngộ độc rượu chưa đầy 24 tiếng.

K.Chi