Tình hình thực hiện chính sách, chế độ BHXH, quản lý và sử dụng quỹ BHXH tại TP.HCM năm 2020; tình hình thực hiện chi phí quản lý BHXH, BH thất nghiệp giai đoạn 2019-2021.

Ông Phan Văn Mến- Giám đốc BHXH TP.HCM cho biết, năm 2020, do ảnh hưởng của dịch bệnh Covid-19 nên các DN kinh doanh ngành nghề như: dịch vụ vận tải hành khách, du lịch, lưu trú, nhà hàng và các ngành nghề đặc biệt khác gặp khó khăn trong sản xuất kinh doanh nên số người tham gia BHXH bắt buộc giảm, số lao động tăng mới chậm. Bên cạnh đó, một số DN thành lập, hoạt động nhưng không khai báo có SDLĐ hoặc khai báo thấp số lao động so với thực tế hoặc thỏa thuận với NLĐ không tham gia BHXH.

BHXH,BHXH bắt buộc
Năm 2020, toàn TP có 2.385.539 người tham gia BHXH bắt buộc, đạt 100% kế hoạch

Dù vậy, hệ thống BHXH TP.HCM đã nỗ lực vượt bậc và hoàn thành toàn diện nhiều chỉ tiêu quan trọng.

Năm 2020, toàn TP có 2.385.539 người tham gia BHXH bắt buộc, đạt 100% kế hoạch, giảm 3,97% so với năm 2019, chiếm 51% lực lượng lao động; 56.477 người tham gia BHXH tự nguyện, đạt 100,91% kế hoạch, tăng 39% so với năm 2019, chiếm 1,16% lực lượng lao động.

Năm 2020, tổng số tiền thu BHXH, BHYT, BH thất nghiệp trên địa bàn TP.HCM là hơn 68.693 tỷ đồng, đạt 100,47% kế hoạch (tăng 4,67% so với 2019).

Cạnh đó, số nợ BHXH cũng được khống chế ở mức khá tốt, có 35.612 đơn vị (với 325.359 lao động) nợ đóng BHXH với số tiền nợ 2.469 tỷ đồng, trong đó số tiền nợ phải tính lãi là 966 tỷ đồng, chiếm 2,21%. Bên cạnh đảm bảo công tác thu, việc giải quyết các chế độ BHXH, BHYT cũng được BHXH TP thực hiện nhanh chóng, đúng quy định.

Về công tác phát triển người tham gia BHXH, ông Phan Văn Mến cho biết, theo dữ liệu của ngành Thuế, KH-ĐT chuyển sang, năm 2020 BHXH Thành phố tập trung rà soát được 93.868 đơn vị, chiếm 88,75% so với tổng số đơn vị phải rà soát. Tuy vậy, nhiều DN chỉ treo biển hiệu nhưng không hoạt động tại địa chỉ kinh doanh, cơ quan BHXH xuống làm việc nhiều lần nhưng DN đóng cửa không có người tiếp NLĐ đã đóng BHXH ở các đơn vị khác. Hiện nay còn khoảng 48.178 đơn vị chưa tham gia cần rà soát trong thời gian tới.

 

Theo đại diện BHXH TP.HCM, hiện nay khối lượng công việc của BHXH Thành phố đảm nhận chiếm xấp xỉ 20% tổng khối lượng công việc của toàn Ngành, tạo áp lực lớn đối với đội ngũ cán bộ. Do đó, cần thực hiện cơ chế đặc thù cho đối với BHXH TP.HCM về cơ chế tiền lương, tiêu chuẩn trang bị máy móc, thiết bị văn phòng tương ứng với quy mô thu, chi BHXH, BHYT.

Theo bà Nguyễn Thị Hồng Thảo- Giám đốc BHXH quận 3, hiện BHXH quận chịu áp lực công việc rất lớn. Riêng cán bộ làm công tác thu, BHXH quận có 16 người, phải quản lý thu tại hơn 7.000 đơn vị với295.000 người tham gia các chế độ. Do đó, việc đối chiếu trực tiếp, đầy đủ các hồ sơ cũng là vấn đề khó khăn. “Mới đây có một Phó Giám đốc và một viên chức xin nghỉ việc do áp lực công việc lớn ảnh hưởng chất lượng cuộc sống gia đình họ. Điều này khiến chúng tôi hết sức lo lắng”, bà Thảo cho biết.

Về thực hiện chế độ chính sách, đại diện BHXH quận 3 cho biết cũng còn gặp không ít vướng mắc trong giải quyết thai sản, tình trạng mua bán sổ BHXH. Do đó, kiến nghị cần có điều chỉnh hợp lý về việc hưởng các chế độ BHXH sao cho vừa đảm bảo an toàn quỹ BHXH, vừa phù hợp tình hình thực tế. Cụ thể như đối với trợ cấp thai sản, cần quy định thời gian tham gia BHXH ít nhất 9 tháng trong vòng 12 tháng trước khi sinh, để NLĐ và chủ SDLĐ không lợi dụng như hiện nay. Ngoài ra, có biện pháp với tình trạng mua bán sổ BHXH. Cần xem xét và đưa hành vi mua bán số BHXH vào xử lý hình sự nhằm tăng cường tính răn đe và kịp thời ngăn chặn những đối tượng có ý định, hành vi trục lợi trong việc hưởng BHXH. 

Tổng Giám đốc BHXH Việt Nam Nguyễn Thế Mạnh cho biết, lãnh đạo Ngành rất quan tâm đến hoạt động của BHXH TP.HCM. Đặc thù của TP.HCM là số DN có hơn 400.000 đơn vị, chiếm ½ cả nước. Tuy nhiên, BHXH TP.HCM đã chủ động tham mưu, bám sát triển khai nghiêm túc các công việc. Công tác phối hợp được BHXH Thành phố thực hiện rất tốt và hoàn thành các chỉ tiêu nhiệm vụ.

Năm 2021, BHXH Thành phố cần tập trung, tăng cường truyền thông; bám sát để nắm bắt “sức khoẻ” của DN, thanh tra, kiểm tra theo hướng điện tử hóa, xây dựng bộ tiêu chí nhận diện rủi ro tại các DN, kiểm tra tại trụ sở và cảnh báo từ xa; tiếp tục CCHC, ứng dụng CNTT…

Tuy nhiên, BHXH TP.HCM cũng cần phải tăng cường tuyên truyền sâu rộng, thiết thực, đúng đối tượng các quy định về BHXH, BHYT.

Ngoài ra, việc phát triển người tham gia BHXH cần được chú trọng hơn, hiện tại TP.HCM có khoảng 48.000 đơn vị chưa tham gia BHXH cũng là vấn đề nhức nhối cần sự tham gia của không chỉ cơ quan BHXH mà còn Công đoàn, ngành LĐ-TB&XH… Đặc biệt, việc xử lý nợ BHXH, chủ DN bỏ trốn, phá sản cũng cần được thực hiện mạnh mẽ để bảo vệ quyền lợi NLĐ.

N.K