Nhiều nước trong đó có Việt Nam cũng đang nghiên cứu và có những đề xuất chính sách liên quan đến vấn đề này.

Thuốc lá
Ảnh minh họa.

Trước đó, FDA cũng tiến hành nghiên cứu và đưa vào quản lý các sản phẩm thuốc lá thế hệ mới với biện pháp phù hợp, nhằm nỗ lực giảm thiểu tình trạng thanh thiếu niên dưới 18 tuổi tiếp cận, sử dụng sản phẩm thuốc lá điện tử. Qua nghiên cứu cho thấy, dù không khuyến khích nhưng tác hại của thuốc lá điện tử so với thuốc lá điếu là thấp hơn và trong một góc độ nhất định thì có thể được coi là sản phẩm thay thế cho thuốc lá điếu.

Chính vì vậy, FDA đã cho phép thử nghiệm một số loại thuốc lá điện tử hệ thống đóng (Closed END system) và tinh dầu hương thuốc lá đi kèm cùng 4 sản phẩm thuốc lá thế hệ mới sử dụng qua đường uống (oral tobacco) được cấp phép sử dụng có điều kiện. Chính việc thay đổi này cũng khiến nhiều nước đang có cái nhìn khác đi về thuốc lá điện tử và xây dựng chính sách quản lý sao cho phù hợp.

 

Riêng tại Việt Nam, từ năm 2017, Chính phủ đã có yêu cầu các bộ ngành cần xây dựng chính sách quản lý đối với sản phẩm thuốc lá thế hệ mới nhằm giải quyết thực trạng buôn lậu các sản phẩm này . Đáng chú ý, trong cuộc họp với Ủy ban Thường vụ Quốc hội cùng các bộ ngành liên quan vào cuối tháng 9/2021, Bộ Công Thương cho biết đã có báo cáo về việc đề xuất thí điểm có thời hạn đối với thuốc lá làm nóng và đang chờ ý kiến của Chính phủ.

Có thể thấy rõ, đây là lộ trình hướng tới chính sách phù hợp cho mặt hàng này, nhằm tháo gỡ những khó khăn trong công tác phòng chống buôn lậu thuốc lá và bảo vệ chiến lược của quốc gia về phòng, chống tác hại của thuốc lá nói chung. Dĩ nhiên, dù ở góc độ nào luật hóa thuốc lá điện tử, thuốc lá làm nóng hay bất cứ sản phẩm thuốc lá thế hệ mới nào cũng là việc Việt Nam cần sớm thực hiện nhằm giảm thiểu các tác động tiêu cực của các sản phẩm này như thời gian qua.

Hiện đề xuất của Bộ Công thương đang được Chính phủ xem xét và xin ý kiến Quốc hội. Những luận điểm “mở cửa” hay tiếp tục “nói không”  đối với sản phẩm thuốc lá thế hệ mới nói chung, thuốc lá điện tử nói riêng cũng sẽ phải dựa trên tổng hợp và dung hòa ý kiến của các bộ ngành liên quan và cân nhắc giữa lợi ích sức khỏe cộng đồng và nhu cầu quản lý là hợp lý, cần thực hiện sớm. Do vậy, sẽ còn quá sớm để nói Việt Nam sẽ thí điểm cho dùng thuốc lá điện tử trong thời gian tới.

Nam Phương