Tâm thần,bệnh nhân,bác sĩ
Gọi điện giao việc bất kể ngày đêm có bất thường? (Ảnh minh họa)

Cơ quan chị Lan từ ngày có sếp mới, dường như tất cả trở nên căng thẳng, náo loạn bởi phong cách làm việc của ông. Không giống những người tiền nhiệm, người đàn ông này đam mê công việc đến độ “quên ăn, quên ngủ”.

“Sáng chưa 5h đã thấy tin nhắn giao việc. Trưa đang ăn dở bát cơm cũng lại thấy email báo việc. Thậm chí đến 1-2h sáng chúng tôi vẫn phải nghe điện thoại giao việc. Căng thẳng và mệt mỏi”, chị Lan than phiền.

Người phụ nữ này cho hay, ngày làm việc bận rộn đã đành, đằng này ngày nghỉ sếp cũng bắt nhân viên làm việc cùng. “Có cảm giác ông như người sắt, không có nhu cầu ăn, ngủ, nghỉ và chơi. Không bao giờ thấy ông chơi một môn thể thao. Cũng chẳng bao giờ thấy ông đi tiếp khách. Nhiều khi anh em cứ thắc mắc liệu có phải sếp bị “nghiện” việc không?”, chị Lan băn khoăn.

Trao đổi với phóng viên Infonet, TS. BS Trần Thị Hồng Thu, PGĐ Bệnh viện Tâm thần Ban ngày Mai Hương, cho biết có thể những người bị “nghiện” công việc dạng này có tiền sử mắc chứng rối loạn tăng động từ nhỏ mà không được phát hiện.

"Nhiều người không hề biết mình mắc chứng rối loạn tăng động giảm chú ý (ADHD -  Attention Deficit Hyperactivity Disorder) cho đến khi trưởng thành. Rối loạn tăng động giảm chú ý có thể gặp ở người lớn.

Người bệnh có thể ít hiếu động hơn khi trưởng thành, nhưng vẫn còn những triệu chứng ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của họ, đó là vấn đề tập trung chú ý, kiểm soát bốc đồng hoặc giữ ngăn nắp, ảnh hưởng đến công việc, các mối quan hệ và sự tự tin của người đó.

Trẻ em mắc ADHD thường bị hiểu lầm với “hành vi xấu” cố ý, làm tăng nguy cơ lạm dụng chất gây kích thích, nghiện game, rối loạn chống đối xã hội… Trẻ ADHD không cố tình chống đối, không cố tình mất tập trung, yêu sách, vô tâm đáng ghét, hung hăng hoặc lười biếng.

Nhưng từ sâu trong tâm khảm, trẻ em và người lớn ADHD đều không muốn trở nên “tồi tệ”, không muốn làm phiền ai cả", TS. BS Trần Hồng Thu nói.

Ngoài ra, người mắc ADHD có những tiềm năng độc đáo - năng lượng, niềm đam mê, sự tò mò và sáng tạo, những phẩm chất đó có thể bị chôn vùi bởi vẻ bề ngoài mất tập trung và tính cách bốc đồng. Tâm trạng những người ADHD dường như luôn căng thẳng vì áp lực buộc phải hòa nhập với những quy chuẩn xã hội. Theo góc nhìn khác biệt của những người ADHD, những quy chuẩn thông thường hầu như đều rất khó chấp nhận.

 

Người mắc ADHD có thể đạt được những thành tựu nổi bật nhờ vào thế mạnh đặc biệt đó là siêu năng lực, siêu tập trung vào công việc. “Trẻ em mắc rối loạn tăng động không được phát hiện kịp thời nhưng khi trưởng thành trở nên nghiện công việc là một điều may mắn. Một trong những mục tiêu của nhà trị liệu cho những đối tượng này là tạo điều kiện tối đa phát triển kỹ năng điều hành nhắm tới những hoạt động có ích …”, TS. BS Trần Thị Hồng Thu nói.

Theo kinh nghiệm của TS. BS Hồng Thu, khi đã có động cơ để thực hiện những gì do chính bản thân yêu thích lựa chọn, người đó sẽ làm việc với tốc độ được ví như tốc độ xe đua nhưng lại có hệ thống phanh của chiếc xe đạp. Nghĩa là, khả năng kiểm soát tốc độ cho chiếc xe đua đó không phải lúc nào cũng theo ý muốn.

Người mắc bệnh ADHD thường gặp trở ngại trong việc duy trì công việc. Khả năng tập trung hạn chế (với những gì người đó không thích), quản lý thời gian kém và đôi khi kỹ năng xã hội là rào cản cho sự thành đạt.

Thế nhưng thực tế, nhiều tài năng kiệt xuất đã từng chiến đấu với căn bệnh rối loạn tăng động giảm chú ý (ADHD), bao gồm hai nhà phát minh Alexander Graham Bell và Thomas Edison, nhà vật lý Albert Einstein và họa sĩ phim hoạt hình Walt Disney.

Ngoài ra, hai nhạc sĩ Wolfgang Amadeus Mozart và Ludwig van Beethoven, Tổng thống Hoa Kỳ Dwight D. Eisenhower và người thành lập đất nước Benjamin Franklin cũng phải vật lộn với chứng bệnh này. 

"Mỗi nhân vật được xem là có sức mạnh và sức ảnh hưởng trong lịch sử. Họ đạt được thành tựu to lớn trong thời kỳ trước khi tiến hành các nghiên cứu về ADHD", TS. BS Hồng Thu nêu dẫn chứng.

Đối với người tăng động nghiện công việc giúp ích cho tổ chức, cơ quan, cho xã hội theo TS, BS Hồng Thu là rất tốt. Tuy nhiên, những người sống cùng nhà hoặc đồng nghiệp cần quan tâm nhắc nhở, ăn ngủ điều độ, làm việc theo giờ giấc, tránh để họ làm việc quá sức dễ phát sinh tâm trạng tiêu cực (cáu gắt, bốc đồng…).

Người mắc ADHD có thể cải thiện tốt thông qua lịch trình nhất quán, tạo lập những thói quen tốt. Luôn thực hiện các hoạt động cùng thời gian và địa điểm mỗi ngày để có thể ghi nhớ và tập trung vào những việc quan trọng.

"Nếu bản thân chúng ta hoặc người thân, đồng nghiệp thường xuyên gặp phải tình trạng này thì không cần phải quá lo lắng. Có nhiều cách để ta có thể ngăn chặn những mặt trái của tật chứng này gây trở ngại cho cuộc sống của chúng ta, đặc biệt nên tạo môi trường làm việc thuận lợi, để bất cứ ai cũng có thể phát triển những tài năng đặc biệt của mỗi người, cống hiến những thành quả lao động tuyệt vời cho nhân loại", TS. BS Trần Hồng Thu nhấn mạnh.

N. Huyền